? PHP-Nuke Retro Portal

Nostalgischer PHP-Nuke Core auf moderner und sicherer MVC-Architektur.

BREAKING +++ PHP-Nuke Retro Engine ist offiziell gestartet! +++ Sichere Passwrter ber password_hash() +++ CSRF-Schutz aktiv +++ Foren-System komplett modular +++ God-Rolle voll einsatzbereit +++

KANGALI BEKLEYEN TEHLÝKE

Kategorie: Sizlerden Gelenler | Von admin am 27.06.2006 16:46 Uhr

Gelesen: 379 mal
Rating: 5/10 (1 Stimmen)

Kangal ve Çevresinde Etkili Olan Erozyon  Çeþitleri

Yüzey erozyonu:

   Bu tip erozyon, yaðmur damlalarýnýn büyük bir hýzla yer yüzüne çarparak toprak tanelerini koparmasý ve havalandýrmasýyla oluþur. Yüzey erozyonundan etkilenen alanlarýn açýk renkte gözlenmesi topraðýn verimli katmanýnýn ortadan kalktýðýný göstermektedir. Maalesef Kangal arazisi tarif edilen toprak tipine fazlasýyla sahiptir.



Oyuntu Erozyonu:

Yüzey erozyonunun ilerlemiþ tipini oluþturan oyuntu erozyonu, yüzey sularýnýn küçük derecikler halinde yamaçlardan akmalarý sýrasýnda geliþir. Bu dereciklerin çeþitli yarýlar oluþturarak birleþmeleri ve büyümeleri, yüzey sularýnýn yamacýn alt kýsýmlarýna doðru daha fazla oyma gücüne sahip olmalarýný saðlar. Bu durum yamacýn aþaðýdan yukarýya doðru oyulmasýyla sonuçlanýr. Böylelikle ‘ týrmanan erozyon’ oluþur. Arazisinin çoðu dað, tepe ve yamaçlarla kaplý olan Kangal, Türkiye’ de yüzey, oyuntu ve týrmanan erozyon tiplerinden en çok etkilenen yerler arasýndadýr. Bitki örtüsün doðal etmenlerin de etkisiyle tam geliþemediði ilçemizde toprak çeþidi olarak yaðmur, kar ve sel sularýyla taþýnmaya en elveriþli toprak türü olan ince, kumlu ve týnlý toprak mevcuttur. Bu da erozyonu hýzlandýrmaktadýr.



Rüzgar Erozyonu:

Bitki örtüsünden yoksun düz ve geniþ alanlarda saatteki hýzý 7,2 km/hr olan esintiler bile rüzgar erozyonu oluþturmaktadýr. Topraðýn gevþek yapýda, kuru ve ince taneli olmasý, bu tür oluþumun etkenleri arasýnda sýralanýrken, tamamen bu þekilde toprak kütlelerinin toz halinde kýtalar arasýnda taþýndýðý da verilebilecek örnekler arasýndadýr. Bitki örtüsünün hýzla yok olduðu kangal arazisi her gün biraz daha rüzgar erozyonuna açýk hale gelmektedir.


Kar Erozyonu:

Çýð oluþumlarýný saðlayan büyük kar kütlelerinin hareketi de bir kýsým topraðýn aþýnýp taþýnmasýna neden olur. Havalarýn ýsýnmasýyla kar kütlelerinden baðýmsýn hale gelen toprak, eriyen kar sularýyla da uzun mesafeler boyunca taþýnabilir. Bu tür toprak erozyonunun bitki örtüsünden yoksun yamaçlarda çok daha sýk ve kolay oluþtuðu görülür. Kangal topraðýnýn gevþek yapýda oluþunun üzerine bir de topraðý tutan kil oranýnýn düþük, dað ve yamaçlarýn fazla oluþu da eklenirse; Kangal'ý bekleyen tehlike daha kolay anlaþýlmaktadýr.


 
Kangal’ da Erozyonun Nedenleri

  Kangal’ da erozyona neden olan etmenler ile dünyada erozyona neden olan etmenler aþaðý yukarý aynýdýr.

           

1-      Daðýnýk ve düzensiz yerleþmeye baðlý olarak geliþen ‘ yanlýþ arazi kullanýmý’ baþ sýralarda yer almaktadýr. Kýrsak kesimde yaþayan, tarým ve hayvancýkla uðraþan insanlarýn bu amaçlar için kullandýklarý alanlarý geliþigüzel seçmeleri, topraðýn özelliklerine göre akýlcý seçim yapýlmamasý erozyona davetiye çýkarmaktadýr.

2-      Tarýmsal sürüme uygun olan alanlarýn azlýðý nedeniyle, insanlarýn tarýmsal sürüme uygun olmayan alanlarda veya doðal bitki örtüsünün bulunduðu mera ve ormanlarda tarýmsal faaliyetlerde bulunmalarý.

3-      Sanayi ve yerleþim yeri açmak amacýyla verimli tarým alanlarýnýn iþgal edilmesi; tarým ve hayvancýlýðýn ise ormanlarýn da bulunduðu daðlýk bölgelere ve mera arazilerine itilmesi.

4-      Tarýmsal verimi arttýrmak için henüz daha tapu kadastronun yeni yeni geldiði Kangal’ da, tarýmsal etkinliðe uygun olmayan alanlarýn, meralarýn ve orman arazilerinin tarýmsal alanlar gibi kullanýlmasý, tarla sýnýrlarýnýn haddinden fazla orman ve mera sýnýrlarýný aþmasý.

5-      Normal þartlarda her büyük baþ hayvana üç hektar otlak alan düþmesi gerekirken, mera alanlarýnýn tarýmsal ve endüstriyel amaçlý kullanýlmasýndan ötürü; bugün ülkemizde ve ilçemizde üç büyük baþ hayvana bir hektar otlak alan düþmektedir. Otlak azlýðý nedeniyle ormanlarýn da otlak alanlar gibi kullanýlýp tahrip etmesi erozyonu hýzlandýrmaktadýr. Ayný þekilde küçükbaþ hayvancýlýðýn( özellikle keçi) orman içlerine kadar girmesi ormanlar açýsýndan büyük bir risk oluþturmaktadýr. Verimi düþük hayvanlarla yapýlan hayvancýlýk, bir çok sorunu da beraberinde getirmektedir.

6-      Bilinçli ya da kaza sonucu meydana gelen orman yangýnlarý ve kaçak aðaç kesimleri. Ormanlýk bölgelere piknik ve eðlence amaçlý giden insanlarýn dikkatsiz davranýþlarý yüzünden her yýl binlerce dönümlük orman yok olmaktadýr. Bunlarýn yanýna tarým ve turizm alaný açmak için yapýlan kasýtlý orman yangýnlarý ve kaçak kesimler de eklenince erozyon devasal boyutlara ulaþmaktadýr.

7-      Türkiye’ de tarýmýn topraðý korumayý amaç edinecek biçimde yapýlmamasý. Otlak olarak ayrýlan % 20 eðimli yerlerin, hatta aðaçlandýrýlacak ya da ormana yakýn yerlerin ( % 40 eðimli ) de ekime ayrýlmasý ve özellikle teraslama biçiminde deðil de dikey sürüm yapýlmasý.

8-      Erozyonun sebepleri arasýnda iklim ve bitki örtüsünün de belirleyici etkisi vardýr. Yüksekliði az olan ve kýþlarý soðuk geçen bölgelerde 100 yýllýk toprak aþýnmasý sadece 2,9 cm iken; kangal gibi yüksekliði fazla olan ve kýþlarý da soðuk geçen bölgelerde 100 yýllýk toprak aþýnmasý 80 cm civarýndadýr. Erozyon sorunu olan bölgeler arasýnda Ýç Anadolu Bölgesi birinci sýradadýr. Türkiye topraklarýnda yapýlan araþtýrmalara göre memleket topraklarýnýn % 83’ ünde  erozyon çok þiddetlidir.üç tarafý denizlerle çevrili olan ülkemizde her yýl milyonlarca ton verimli toprak denizlere akmaktadýr.yýllýk sýcaklýk farkýnýn fazla oluðu bölgemizde erozyon diðer bölgelere göre çok daha fazladýr. Ýç Anadolu Bölesi’ nin % 90’ ýndan fazlasý erozyon ve çölleþme riskiyle karþý karþýyadýr. Yine ayný þekilde tarýmýn ve nadasýn yoðun olduðu bölgelerde erozyon en fazla iken; ormanlarýn güçlü olduðu bölgelerde erozyon en az düzeydedir. Yaðýþýn az ve yaðýþ rejiminin düzensiz olduðu bölgemizde ‘su kaybý’ da  had safhadadýr. Ormanlarýn fazla olduðu bölgelerde ‘su kaybý’ % 0,12 iken, bu oran tarýmsal alanlarda % 42, nadasa býrakýlan alanlarda ise % 48,80’ dir. Kangal gibi yüksek ve daðlarda had erozyon þekilleri bütün çýplaklýðý ile görülür. Özellikle Elazýð  ve Sivas arasýndaki bölge Türkiye’ de erozyonun en yoðun yaþandýðý alandýr.

9-      Konut yapýmýnda kullanýlan sac, demir, beton gibi malzemeler, inþaat atýklarý, sanayi atýklarý, kimyasal maddeler, sera etkisi yapan gazlar erozyona neden olan etmenlerin baþýnda gelir.

10-  Yaban hayatýnýn yok edilmesi. Özellikle ormanlarýn kendiliðinden çoðalmasýnda birincil etkili olan yaban kuþlarýnýn yok edilmesi erozyonu tetikleyen bir baþka önemli faktördür.

                        

Erozyonun Sonuçlarý

1-      Toprak kayýplarý

2-      Tarým ve hayvancýlýðýn gerilemesi

3-      Biriktirme ve taþkýn zararlarý

4-      Meralarýn yok olmasý

5-      Ormanlarýn yok olmasý, bunun devamýnda da karbondioksit oranýnýn, diðer hava ve çevre kirliliklerinin artmasý

6-      Toprak kaybý sonucu özellikle yamaç arazilerde meydana gelen toprak kaymalarý nedeniyle arazi sahipleri arasýnda anlaþmazlýklar çýkmasý

7-      Ýþ gücü kaybý

8-      Türlerin yok oluþu. Bitki ve hayvanlarýn yok oluþu, devamýnda ekolojik dengenin bozulmasý ve insanlar arasýnda kitlesel ölümlerin yaþanmasý

9-      Kuraklýk ve geri dönüþümü olmayan çölleþme


  Görüldüðü gibi erozyonun sonuçlarý ayný zamanda nedenleri de olmaktadýr. Bu döngü erozyonu daha da hýzlandýrmaktadýr. Ancak erozyonun daha bir çok sonuçlarý da vardýr. Buradakiler sadece genel bir varsayýmýn belirtileridir.

Yapýlmasý Gerekenler

1-      Doðal bitki örtüsünü korumak. Özellikle mera arazilerinin kullanýmýný denetim altýna almak, ormanlarýn kullanýmýna sýký denetim getirmek, yasak kesimleri engellemek ve orman yangýnlarýnýn önüne geçmek.

2-      Koruyucu tarým yöntemleri kullanmak. Tohum ýslah çalýþmalarýný vakit geçirmeden uygulayarak tarýma uygun alanlardan maksimum verim alýnmasýný saðlamak.

3-      Kangal’ a ait toprak haritalarýnýn yenilenmesi, tarýmsal sürüme uygun birinci, ikinci ve üçüncü sýnýf arazilerin tarým dýþý kullanýmýnýn ve tarýmsal sürüme uygun olmayan alanlarda tarýmsal faaliyetlerin engellenmesi.

4-      Hali hazýrda var olan orman alanlarýnýn her türlü tehlikeye karþý korunmasý.

5-      Kangal ve çevresinde geçimini ormandan saðlayan köylüler varsa; bu köylülere geçimlerini saðlayacaklarý arýcýlýk, hayvancýlýk, küçük el iþletmeleri gibi iþ imkanlarýnýn saðlanmasý.

6-      Medeni Kanun’ un mirasla ilgili kýsýmlarýnýn tarýmsal alanlarýn lehinde incelenmesi, tarým alanlarýnýn küçük parçalara bölünmesinin önlenmesi.

7-      Kangal’ lý   olan ya da Kangal’ da yaþayan bütün insanlarýn gerek örgün gerekse yaygýn eðitim yoluyla erozyon konusunda bilinçli, duyarlý ve eðitimli olmalarýnýn saðlanmasý. Mümkünse bu amaçla okullarda, köylerde, camilerde, cem evlerinde … seminerler verilmesi; erozyonla mücadelenin herkesin görevi olduðunun anlatýlmasý.

8-      Sivas Valiliði, Cumhuriyet  Üniversitesi, Kangal Kaymakamlýðý, Ýl ve Ýlçe Tarým Müdürlükleri, köy muhtarlýklarý, Kangal Dernekler Federasyonu … ve konuyla ilgili diðer kurum ve kuruluþlarýn önderliðinde kangal sýnýrlarý içerisinde geniþ bir uygulamalý alan araþtýrmasý yapýlmasý ve aðaçlandýrmaya acil ihtiyaç duyulan bölgelerin tespit edilmesi.

9-     Çevre ve Orman bakanlýðý’ ‘ nýn Sivas ve Kangal’ a erozyonla mücadelede ayýrdýðý her türlü kaynaðýn arttýrýlmasý için gerekli giriþimlerin yapýlmasý. Kaynaklarýn rasyonel bir biçimde kullanýmýnýn saðlanmasý.

10-   Yapýlacak aðaçlandýrma faaliyetlerinin bir-iki dönemle sýnýrlý kalmamasý, geleneksel hale getirilmesi.

11-  Kangal’ aðaçlandýrmak üzere çeþitli kuru ve kuruluþlarýn, halkýn, gönüllü kuruluþlarýn katýlabileceði bir fidan kampanyasý baþlatýlmasý. Bu fidan kampanyasýnýn televizyon, radyo, gazete, internet gibi kitle iletiþim araçlarýyla tüm yurtta ve dünyada desteklenmesinin saðlanmasý.

12-  Yaban hayatýnýn korunmasý ve desteklenmesi, avcýlýðýn birkaç yýl tamamen yasaklanmasý.

13-  Yasaklanmasýna raðmen hala devam ettirilen, büyük hava ve toprak kirliliðine, zaman zaman da orman yangýnlarýna neden olan anýz yakýmýnýn engellenmesi.

14-  Aðaçlandýrma olayýnýn zahmetli ve uzun süreli bir faaliyet olmasýndan dolayý hýzlý bir þekilde devlet-vatandaþ-gönüllü kuruluþ iþ birliðinin saðlanmasý
Diesen Artikel bewerten:
Kommentare (0)

Noch keine Kommentare vorhanden. Schreibe den ersten!

? Eigenen Kommentar verfassen